Yazı Detayı
23 Temmuz 2020 - Perşembe 12:48
 
Salgınlar kentleri değiştirdi, yine değiştirecek...
Abdullah Ayan
abdullahayan@gmail.com
 
 

Önce Sars, Mers, Ebola, kuş gribi, domuz gribi ve benzer salgınlar derken, hepsini unutturan ve hayatımızı baştan aşağı değiştiren koronavirüs ile tanışmak zorunda kaldık.

 

Üstelik yukarıda sıraladığımız tüm salgınlar son yirmi yılda, bir başka ifadeyle 21. yüzyılın ilk döneminde üstümüze geldi.

 

Koronavirüsü diğerlerinden ayıran en önemli özellik, hepimizi evlere hapsetmesi, zorunlu izolasyona mahkum etmesi…

 

Sosyal mesafe gibi kavramlar, maske gibi ürünler hayatımıza girdi. Temizlik ve el yıkama gibi alışkanlıklar tekrar öne geçti.

 

Pandeminin yükselişe geçtiği nisan, mayıs aylarında zorunlu karantina hepimizi evlere hapsederken ofisler evlere taşındı, özellikle hizmetler sektörünü oluşturan pek çok işyeri ya devletlerin yasaklamasıyla ya da zaten müşteri gelemediği için kapandı.

 

Şu günlerde koronavirüs ile baş edemesek te, ekonominin çarkları dönsün diye, ülkeler yasakları birer birer kaldırıyor, zoraki bir normalleşmeye tanık oluyoruz.

 

Aşı mı bulundu? Hayır…

 

İlaç mı üretildi? Hayır…

 

İyi de en iyimser tahminler bile aşı için 2021' i işaret ederken ve bulunacak aşının ne ölçüde etkili olup olmayacağı, kalıcı koruma sağlayıp sağlamayacağı meçhul iken bu normalleşme çabaları normal mi?

 

Elbette değil…

 

Olmadığı henüz birinci dalga savuşturulmamışken, hasta sayılarının her gün yeni rekorlar kırmasından anlaşılıyor.

 

Bilim insanları sonbaharda gripal enfeksiyonla birleşecek yeni virüs dalgasının çok daha ölümcül sonuçlara yol açması tehlikesine dikkat çekerken, bugün hiçbir şey olmamış gibi eski hayata, eski tüketim alışkanlıklarına dayalı yaşam tarzına dönüş çabaları ortaya çıkan gerçek tabloyla çelişiyor, anlamsızlaşıyor…

 

20 yılda bugüne kadar hiç bilmediğimiz en az 6 salgına yol açan virüs tehdidi ile karşı karşıya kaldığımıza ve sonuncusu ile nasıl baş edeceğimizi dahi bilmediğimize göre, ortaya çıkan somut gerçekler ışığında yaşam tarzımızdan, yaşadığımız kentlere kadar bundan sonrasına yönelik değişimlere hazır olmalı, kişisel ve toplumsal planlarımızı olası en kötü senaryolara uygun biçimde dizayn etmek zorundayız.

 

Kişisel izolasyon ve bireyler arasındaki sosyal mesafeyi koruma gerekliliği bugüne kadar geçerli olan tüm kuralları, kurgulanan sistemleri yeni baştan gözden geçirmemizi zorunlu kılıyor.

 

Örneğin pandemiye davetiye çıkaran aşırı büyüme, bundan böyle daha yaşanılabilir, daha sağlıklı ve salgınlara karşı koruma sağlayan güvenli yeni kentleşme arayışlarını hayati öneme sahip çok acil konular olarak gündemin başına oturtuyor.

 

Bilimselliğe dayalı projeksiyonlara göre, 2050' de 70' i kentlerde yaşayacak dünya nüfusu baş edemediği bugünkü ve ileride ortaya çıkması kaçınılmaz boyutları meçhul başka pandemilere karşı ne yapacak?

 

Kentler nasıl değişecek?

 

Aslında salgınlar tarih boyunca birey yaşamı kadar kentleri de etkiledi, baştan aşağı değiştirdi.

 

Örneğin kolera ve tifo gibi salgınların kentlerde toplu ölümlere yol açmasının en önemli nedeni sanayileşme ile birlikte yoğun nüfus hareketlerine maruz kalan gittikçe kalabalık bir o kadar da sağlıksız kentleşme idi…

 

Sanayi Devrimiyle birlikte kentler hızla büyürken, insan ve hayvan dışkıları virüs bulutlarının kol gezdiği ortamı yarattı.

 

Londra ve New York gibi şehirler büyüdükçe tifo, kolera gibi salgınlar öyle büyük sağlık sorunlarına yol açtı ki tamamen yeni bir hijyen sistemi, kanalizasyonların inşa edilmesi gerekti.

 

Örneğin kanalizasyon alt yapısından yoksun Londra' da tüm atıkların döküldüğü Thames nehri artan nüfusun yükünü öylesine taşıyamaz hale geldi ki, 1858 yaz aylarında nehir yanmaya başladı.

 

Ondan önce de 1853-54 yıllarında kolera salgını nedeniyle tam on bin Londralı hayatını kaybetti. Sonuçta salgın ve hastalıkla baş gösteren ölüm korkusu efsanevi olarak tanımlanan ve döneminin en önemli mühendislik tasarımı olarak tarihe geçen kanalizasyon alt yapısını kazandırdı Londra' ya…

 

Böylece döneminin en önemli ve büyük küresel metropolü salgın hastalıklarla gelen ölümleri en aza indirdi.

 

Bu kadar da değil…

 

Sanayileşme, çalışacak insan nüfusunu ayakta tutmayı, bu ise çarkı çevirecek çalışanlar başta olmak üzere tüm kent sakinlerinin yaşam tarzını ve sosyal dokuyu baştan aşağı değiştirdi.

 

Değişimin sonunda doğan sanayi çağı dinamiklerine uygun kentleri ve kentleşme, koronavirüs ile gelmekte olan yeni yaşam anlayışı, o anlayışın ışığında değişmesi kaçınılmaz yeni kentler bir sonraki makale konusu olsun… (Mersin Times)

 
Etiketler: Salgınlar, kentleri, değiştirdi,, yine, değiştirecek...,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Mersin' in tarihi mektep binaları kimin?
Mersin' deki aile mücevherleri gerçekte kimin?
Hatıralarımızın mabedi okullarımıza kıymayın efendiler…
Mersin BŞ Belediyesi gayrimenkullerini İmar İnşaat Şirketine neden devreder?
Mersin Metro ihalesi; güzergah ve kamulaştırma sorunları…
Metro projesi yeniden ihaleye çıkarken…
Fındıkpınarı petrolüyle ilgili saha araştırmaları…
Fındıkpınarı yolunda bulunan petrolün öyküsü…
Mersin ve tarih boyunca petrol…
Kent merkezinin canlandırılması- 4
Kent merkezinin canlandırılması … 3- (Müftü Deresi' nin önemi)
Kent merkezinin canlandırılması … -2- (eski Mersin' in tozunu almak..)
Mersin kent merkezinin canlandırılması, bütüncül plan gereksinimi…
Pandemi ışığında yeni kentleşme modelleri ve Mersin..
Pandemi konusunda yeni gelişmeler, yeni normal..
Salgınlar kentleri de değiştirecek…
Atatürk Parkı' na kıymayın… -2- (Otopark projesi ve riskleri)
Atatürk Parkı' na kıymayın -1
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -2
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -1-
Telafisi imkansız küresel işsizlik dalgasına karşı evrensel çözümler..
Dünyada gelir desteği modellemeleri…
Otları yok ederken, insanları öldüren ilaç
Barselona' dan derslerle Eski Mersin' i canlandırmak..
Tozunu alabilirsek Bit pazarı' na nur yağacak…
Çeşmeli-Taşucu otoyolu, Mersin' in umutları Kaf dağının ardında…
Akaryakıt çiftlikleri ortasında, petrokimya tesisine nazır TOKİ evleri..
Yeni Zelanda örneği üzerinden 'yeni normal'
Mersin' in toplu taşıma sorunu, Metrobüs çözümü...
Yeni normal, yeni yargı
Pandemi sonrası adalet, hukuk, yargı
Mersin'i denizle barıştıracak küçük dokunuşlar..
Evrensel salgın, evrensel korkular…
Küresel Salgın, Belirsizlik çağı…
Koronavirüsten turizm nasıl etkilenecek?
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -10
Sosyalleşme yerini sosyal mesafeye bırakırken etkilenecek sektörler..
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -8
Fiziki çalışma yaşamı sanal ortama taşınırken..
Yoksullara ekmek dağıtmak kavga konusu yapılmamalı…
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -6
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -5
Yazı-yorum (Sokağa çıkma yasağında doğrular, yanlışlar)
Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak… (2)
Dünyada artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak..(1)
Kent merkezini canlandırmaya niyetlenenleri bekleyen zor sınav...
Mersin kent merkezini canlandırmanın olmazsa olmaz koşulu…
Mersin metro ihalesi; Konsept değişmedikçe, yeni iptaller kaçınılmaz..
Mersin metrosu.. Son gelişmeler ne anlatıyor?..
2020 yatırım programından Mersin' e düşenler.. Ankara Mersin' e nasıl bakıyor?
Balık şenliklerinden kimyasal tesis girişimlerine, yol ayrımındaki Karaduvar…
Mersin HRS (Metro) projesinin kredi takvimi, borcun tasfiye süreci nasıl işleyecek?
Mersin metrosu kaç paraya çıkacak?
Mersin Metrosu ve finansman sorunu…
Metro projesinde çevresel sorular, sorunlar..
Çok ortaklı şirketler ve Mersin -4- (Mersin Oteli inşaatı ihaleye çıkarılıyor)
Çok ortaklı şirketler ve Mersinin turizm macerası -3- (Ticaret Sarayı projesi)
Mersin' in turizm macerası -1- (yolunu arayan kent)
2020.. Yeni on yılın eşiğinde…
ABD' de Başkanlık seçimleri, yapay zekaların savaşı...
Yapay zeka ve etik.. Siyaseti daha da kirleten yapay zeka yöntemleri
Yapay zeka ve etik kuralları ..veri analiziyle seçim kazanmak
Yeni dinamikler ışığında bilgi çağını okumak…
Yereli güçlendirelim diye yola çıkanların vardığı yer; Kentteki bahçeyi bile merkezi idarenin üstlendiği ülke!..
Konteyner Terminal Limanı beklerken Millet Bahçesi ile yetinmek..(yazı dizisi 6.bölüm)
Mersin Konteyner Limanı, kaybolan yıllar..(yazı dizisi 5. bölüm)
Ana terminal limandan 470 metrelik rıhtıma savrulan proje…
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (2)
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (1)
AK Parti döneminde Mersin' in gelir gider tablosu-Projelerin başına gelenler..
Aratos' un mezarı, Mersin' in önüne gelen tarihi şan...
Aratos' u mezarıyla yeniden keşfetmenin önemi…
Mersin' in terminal liman hayalini çalacak tehlike kapıda..
Metro yatırımının siyasi riskleri..
Metro kararı siyasi bir tercih midir?
Mersin marina; yatlara niyet, rantiyeye kısmet…
Liman sahasının imara açılma girişimi şimdilik püskürtüldü..
Raylı sistemden metroya, maliyet hesapları…
Mersin raylı sistemi kaç yolcu taşıyacak?
Menderes' in Askeri kışlayı turizme kazandırma çabaları…
Taşucu' nun geleceği adına, Mersin Büyükşehir Meclisine düşen tarihi görev..
Mersin' deki Askeri Kışlanın Oyak arazisine dönüşüm öyküsü
Kışla arazisini kapsamayan Millet Bahçesi.. Ayağı eksik proje..
Taşucu' nda tersaneciler mi, çevreciler mi kazanacak?
Taşucu tersaneye mi, çevreci turizme mi kucak açacak?
Raylı sistemde bir nal tamam geriye 'üç nal, bir at' bulmamız kaldı..
Vaatler ve gerçekler.. Bir Havalimanı hikayesi -4-
Vaatler ve gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -3-
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -2-
Vaatler ve Gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi…
Katılımcı demokrasiyi hayata geçirmek..
Çeşmeli-Taşucu otoyolu.. Mersin' in ihmal edilmişliği üzerine bir yılan hikâyesi…
Vaatler ve gerçekler… Mersin aktardığı vergiye karşı Ankara' dan ne alıyor?
Veriler ışığında Mersin metrosunun finans yükü, yapılabilirliği…
Raylı sistem mi, metro mu tartışmasının göz ardı ettiği gerçekler..
Hafif raylı sistem mi, metro mu? Toplu taşımada kafa ve kavram karışıklığı..
CHP' nin saydamlık manifestosu, Mersin' de ticari sır duvarına takıldı…
Manifestodaki şeffaflık, pratikteki 'sır'..
Uyumayan şehirler, ölüm uykusundaki Mersin'i uyandırmak için ne yapmalı?…
Uyumayan şehirler…
Mersinli bu kadar mı saf?…
Akkuyu Akdeniz' i daha da ısıtacak…
Mersin'i refaha ulaştıracak kontayner terminal projesi buharlaşırken..
Mersin Büyükşehir belediyesinin borçları, Meclisin denetim ısrarı…
Katılımcılık, sivil toplum, Kent Konseyi…
23 Haziran sonrası.. Nereye doğru?…
'Sahili temizlemeyin, ileride Millet bahçesi yapacağız' diyen akıl…
Bir helikopter hikayesi, Mersin' i bekleyen fatura…
Şeffaflık, hesap verebilirlik sözde olmaz, özde olur…
Erdoğan' ın kaybı sürüyor, İmamoğlu kazanacak…
Çamlıbel Deniz Parkı yeniden açılırken…
Huawei batı blokuna giren Truva atı mı?
ABD- Çin ticaret kavgası, Huawei meydan savaşına döner mi?
Çin-ABD ticaret savaşı, nereye doğru?
Küreselleşmede değişen dinamikler, ABD- Çin Ticaret Savaşı..
Kent konseyleri ne yapmalı, ne yapmamalı?
Kent Konseylerinin kente yük olma halleri…
Belediyeler ve ufak tefek dokunuşlar (kent içinde mavi bayraklı plajlar)…
Mersin' in ayağına gelen altın fırsat: Millet Bahçesi yapımının durdurulması…
Mersin Büyükşehir borç batağında…
Metro balon çıktı, onay hafif raylı sistem projesine verildi…
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin… (2)
Siyasetin bu iklimi, bu diliyle nereye doğru?
Mersin' i yeniden metro masallarıyla avutmayın…
Son yerel seçimler, metropolleri kaybeden AK Parti' nin büyük düşüşü…
31 Mart seçimleri ve değişen siyaset iklimi…
Yerelde katılımcı yönetim ve bütçe…
Kim kazandı, kim kaybetti?
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin…
Sandığa giderken..
Yeni Büyükşehir Başkanını bekleyen tablo ve Haciz gelen Belediye…
Projeler iyi de, para nerede?
Kapatılmayan kanalın, Hediye' nin kahreden öyküsü…
Teknoloji ve gazetecilik…
Mersini bekleyen fırsatlar, uyutulan projeler…
Mersin yeni Marmara olur mu?
Çin ve mütevazi bir köy öyküsü…
Çinli kahvecinin 'gerilla savaşı' …
Küresel kahveci Starbucks Çin' de…
Mersin uyutulurken, Gaziantep raylı sistemi nasıl hayata geçirdi?
Mersin' in kent içi ulaşım modeli arayışları, Gaziantep'in raylı sistem başarısı…
Yerel seçimler, Mersin' deki kaos ve olası sonuçları…
Kışla arazisi ve Müftü Deresini kapsamayan Millet Bahçesi topal projedir…
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
Yerel seçimler; Akdeniz' de kim ne yapar?
Adayları kim belirler? Yerel demokrasinin neresindeyiz?
2010'dan bugüne küresel marka trendleri ve değişen paradigma…
2010' dan bugüne Dünyanın en değerli markaları…(ABD'den Çin'e kayan eksen)
Dünyanın en değerli markaları…
Mersin' in yaşadığı en büyük afet…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Vahap Seçer' li CHP' nin durumu)
Yerel seçimlere doğru Mersin… (AKP-MHP ittifakı, Tuna' nın şansı)
2019' a girerken Mersin' in yatırım envanterine bakış…
Fadime Taner hocamın anısına...
Çukurova Havalimanı bir alandan ibaret değil ki..
Enerjide merkezileşmeye karşı yerelleşme...
Küreselleşme sevdasından küreselleşme karşıtlığına…
Ulus devletleri besleyen finans kapitalin yeni evresi…
CHP, Mersin Büyükşehir' i nasıl kazanır?
Mersin' de Büyükşehir tablosu şimdiden netleşirken…
Mersin'i kurtaracak (!) yatırım geliyor…
Şeffaflık masalı ve gerçekler..
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
MESBAŞ Sayıştay raporu; bir kuzudan kırk post çıkarma halleri…
Mersin' de yerel seçim beş parti arasında mı geçecek?
Hükümet Konağı sadece konak değildi ki…
Enflasyon belası, sorunun temeli…
Sanırım o şansımız da yok artık…
AK Parti-MHP yerel ittifakı Mersin özelinde neden tıkandı?
AK Parti-MHP ittifakını Mersin düğümü bitirecek…
Mersin' in bölgesel dengeleri, yerel ittifak denklemleri …
Mersin özelinde yerel ittifaklar…
Bahçeli' nin yerel seçim hamleleri…
İttifak hikayeleri, geçmiş deneyimler…
İyi Parti' nin Mersin Büyükşehir' i alma iddiası…
CHP' nin Yerel ittifak denklemleri ve Mersin…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Kocamaz faktörü ve MHP)
Yerel seçime doğru Mersin ve CHP…
Yerel seçimler öncesi Mersin (AKP- MHP cephesi)…
Yerel seçimlere doğru Mersin…
Zindanlardan devlet başkanlığına, vatan hainliğinden Nobel barış ödülüne…
Krizi fırsata çeviren ülke…
Güney Kore, krizlerden dersler çıkarmak…
Amazon' un önlenemez yükselişi…
Trump- Bezos kavgası… Amazon üzerinden Washington Post' u çökertme girişimleri…
Telgraftan Twitter' e değişen dünya..
CHP' nin vakitsiz yeni yol arayışları…
Çevre düşmanı projelere karşı, yerel demokrasinin önemi…
Küreselleşmeye karşı yerelleşme…
Pompeipolis' in, Soli' nin dinmeyen feryadı…
24 Haziran seçimleri… Kim kazandı, kim kaybetti?
Erdoğan kaybediyor…
Çeşitli özel ve kamu hastaneleriyle şehir Hastanelerinin maliyet karşılaştırması…
Nicelikten niteliğe doğru yargı ve adalet…
Yeni seçimler, eski yöntemler…
Partiler de ölür…
Dünden bugüne Akkuyu nükleer projesi…
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
Alıntı Yazarlar
Anketler
Yeni haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Anketler
Sitemizin çalışmalarını nasıl buldunuz ?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Alanyaspor
0
0
0
0
0
0
2
Göztepe
0
0
0
0
0
0
3
Hatayspor
0
0
0
0
0
0
4
Kasımpaşa
0
0
0
0
0
0
5
Kayserispor
0
0
0
0
0
0
6
Konyaspor
0
0
0
0
0
0
7
MKE Ankaragücü
0
0
0
0
0
0
8
Sivasspor
0
0
0
0
0
0
9
Trabzonspor
0
0
0
0
0
0
10
Gençlerbirliği
0
0
0
0
0
0
11
Gaziantep FK
0
0
0
0
0
0
12
Galatasaray
0
0
0
0
0
0
13
Antalyaspor
0
0
0
0
0
0
14
Başakşehir FK
0
0
0
0
0
0
15
BB Erzurumspor
0
0
0
0
0
0
16
Beşiktaş
0
0
0
0
0
0
17
Çaykur Rizespor
0
0
0
0
0
0
18
Denizlispor
0
0
0
0
0
0
19
Fatih Karagümrük
0
0
0
0
0
0
20
Fenerbahçe
0
0
0
0
0
0
21
Yeni Malatyaspor
0
0
0
0
0
0
Özlü Sözler
Kıyamet günü herkes birbirinden davacı olur. Hatta tokuşan koyunlar bile..


Hz. Muhammed
Bir Hadis
İslâm, güzel ahlâktır.


MEVLANA (R.A)
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı