Yazı Detayı
30 Ocak 2020 - Perşembe 10:31
 
Mersin Metrosu ve finansman sorunu…
Abdullah Ayan
abdullahayan@gmail.com
 
 

Önemli bölümü yer üstü bir kesiti de yer altı olarak projelendirilip 2017 yılı sonunda ÇED başvuruları buna göre hazırlanan ancak 2018' de bu 'ÇED gerekli değildir' belgesine dayanarak kesin projeleri hazırlanırken tümüyle yer altına alınan Mersin HRS veya son haliyle 'Mersin Metro İnşaatı' olarak ihaleye çıkarılan projeyle ilgili olası sorunları, yanıtlanması gereken soruları ele aldığım makalelerin ardından bu kez yatırımın en önemli ve aşılması en zor konusuna, finansman meselesine geldi sıra..

 

Projenin son tanıtım toplantısında da bazı kafa karıştıran sorular yanında finansmanın nasıl sağlanacağı ve maliyetle ilgili beklentilerle ilgili hususları hem BŞ Başkanı Seçer' e, hem de projenin müellifi sıfatıyla tüm yönlerini bilmesi ve anlatması gereken Daniel Kubin' e sordum.

 

Finansman yani işin gerçekleşmesi için gerekli kaynak her şeyden önemli. Önemli çünkü, gerek Seçer, gerek Kubin aylardır sürekli olarak 350 milyon Euro gibisinden bir portreden söz ediyorlar. (Her ne kadar Seçer haklı olarak ihale sürecinde rakam vermenin doğru olmayacağını söylese de, katıldığı çeşitli program ve medyada yer alan söyleşilerden anladığımız kadarıyla fikri anlamda bu civarda bir maliyet kanaati oluşmuş)

 

Kubin ise sorularım üzerine, kendisinin böylesi bir rakam telaffuz etmediğini söylese de, sunumu yaparken önemli bölümü 'aç kapa' yöntemiyle gerçekleştirilecek yatırımda maliyetin kilometre başına 20/25 milyon doları geçmeyeceğini söyledi.

 

Oysa daha 100 gün önce yapılan 21 kilometrelik “Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Belediyesi Hafif Raylı (Ring Hrs) Hattı" ihalesini yaklaşık  2 milyar Euro (tam olarak 1 milyar 196 milyon 500 bin Euro) teklif eden China National Machinery (CMC)+Taşyapı ortaklığı kazandı.

 

Bir başka ifadeyle kilometre başına 55 milyon dolar ve üstelik Konya ihalesini Belediye değil, Ulaştırma Bakanlığı bir başka ifadeyle T.C. devleti üstlenmiş durumda.

 

Yöntem Mersin ile aynı (hatta Mersin' de 4,8 km' lik kısım tünel geri kalan bölüm aç kapa olacağına göre Mersin' den de kolay) olmasına rağmen Konya fiyatını 13,4 km uzunluğundaki Mersin HRS (Metro) projesine adapte edecek olursak 740 milyon Euro bir başka ifadeyle 800 milyon dolara yaklaşan bir tabloyla karşılaşmamız söz konusu..

 

Sadece Konya örneği de yok karşımızda..

 

Mersin projesinin ikiz kardeşi ve uzunluğu, istasyon sayıları hatta depo alanından inşa yöntemine kadar birebir Mersin'e benzeyen İzmir Buca-Üçyol HRS (metro) projesini tıpkı Mersin gibi son dakikada 2019 yatırım programına alan Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığının İzmir Buca projesi için Hazine Bakanlığına verdiği 'hazine garantisiz dış finansman gereksinim' rakamı 6 milyar 166 milyon TL… Diğer ifadeyle Cumhurbaşkanlığı yatırım programına alırken İzmir Buca projesinin dış finansman ihtiyacını bugünkü kurla yaklaşık 1 milyar dolar olarak öngörüyor..

 

13,5 km uzunluk, 11 yer altı istasyonu, iki katlı depolama ve atölyesiyle birebir Mersin ile aynı (üstelik iki projenin de müellifi Kubin' in Prota şirketi) Buca projesinde bu dış finans öngörüsünü esas alırsak 76 milyon dolar/km maliyeti gibi bir tablo var karşımızda..

 

Mersin HRS (metro) tanıtım toplantısında BŞ Başkanı Seçer' e 350 milyon dolar öngörülürken, bu hesapların ötesinde 700 milyon dolara yaklaşan tekliflerin çıkması halinde nasıl bir tavır takınılacağını sordum. Somut bir yanıt alamadım..

 

Mersin 27 Şubat günü yapılacak "TCDD Garı-Mezitli arası LRT* Metro hattı inşaatı, montajı ve raylı sistem araçların temini" ihalesiyle ön yeterlik teklifleri toplanacak.

 

Mersin ihaleye katılacak firma ve iş ortaklığı gibi oluşumlardan sadece iş için teklifte bulunmalarını istemiyor. Aynı zamanda yapılacak teklifin (KDV dahil) tamamının 85' i tutarında dış kredi bulduklarına dair de taahhütte bulunmalarını istiyor.

 

Şartnamenin ilgili maddesinden birlikte okuyalım: " İhale konusu işin KDV ve iş artışları dahil toplam maliyetinin en az 85’inin finansmanının, yurtdışından temin edilecek kredi kullanılması yolu ile sağlanması istenmektedir. İstekliler, yapım teklifleri ile birlikte, kredi tekliflerini de sunmak zorundadırlar. Teklifleri ile birlikte kredi teklifi vermeyen isteklilerin teklifleri değerlendirmeye alınmayacaktır."

 

Mersin BŞ Başkanı Seçer metro tanıtım toplantısından bir gün sonra benim de konuk olduğum MESİAD istişare toplantısında "6 yılı ödemesiz 17 yıla yayılacak" bir dış kredi projeksiyonu koydu ortaya..

 

Eğer gerçekten Mersin bu şartlarla dış kredi bulur ve Kubin' in telaffuz ettiği km başına 20-25 milyon dolarlık fiyatlarla işi üstlenecek müteahhit çıkarsa, projenin en ciddi sorunlarından biri aşılmış olur ve önü açılır.

 

İyi de bulunduğunu varsaysak bile bu kredinin maliyeti ne olacak?

 

Öyle ya, tefeci faizine boğulmak ta var, uygun şartlarda para bulmak ta..

 

Dış kredi faizlerinde belirleyici unsur libor faizi..

 

Ülkelerin, kuruluşların hatta yerel yönetimlerin borç ödeme yetenekleri bir başka ifadeyle

 

Reytingleri  bu libor faizin üzerine koyulacak ilave faizi belirliyor.

 

Bugün ABD doları üzerinden borçlanırsanız libor faizleri 1,8-2 civarında. Euro libor faizleri ise negatife kadar düşmüş durumda.

 

Bir başka ifadeyle dünyada inanılmaz likidite bolluğu var. Bugün Japonya' da parasını bankaya yatıran biri artık faiz alamıyor, aksine banka mevduat sahibinden saklama bedeli talep ediyor.

 

Peki, Türkiye' de durum ne?

 

Mersin Belediyesi kendisi dış kredi aramaya çıktığında hangi faizlerle karşılaşacak? Metro ihalesine teklif veren kuruluşlar veya iş ortaklıkları getirecekleri dış kredi karşılığında nasıl bir geri ödeme planı ve faiz talep edecekler?

 

Bu konuda elimizde somut veriler var. İstanbul, Ankara ve İzmir belediyelerinin bulabildiği dış kredi miktarları, ödeme termin planları ve borçlanma faiz oranları yeterince fikir verebilir..

 

Özellikle de Mersin' in ikizi Buca LRT metro projesi için geçtiğimiz günlerde EBRD (Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası) ile projenin büyüklüğüne göre mütevazi de olsa 80 milyon Euro tutarında kredi anlaşması imzalayan İzmir Büyükşehir' in borçlanma koşulları Mersin BŞ belediyesine ışık tutabilir.

 

Mersin Metro projesinin finansmanı bir başka ifadeyle kredi ve faiz konusunu irdelemeye devam edeceğim…

 

* LRT* Metro hattı (LRT İngilizce light rail transit sözcüklerinin baş harfleri nden oluşuyor ve tam olarak hafif raylı sistem anlamına geliyor.) (Mersin Times)

 

 
Etiketler: Mersin, Metrosu, ve, finansman, sorunu…,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Pandemi ışığında yeni kentleşme modelleri ve Mersin..
Pandemi konusunda yeni gelişmeler, yeni normal..
Salgınlar kentleri de değiştirecek…
Salgınlar kentleri değiştirdi, yine değiştirecek...
Atatürk Parkı' na kıymayın… -2- (Otopark projesi ve riskleri)
Atatürk Parkı' na kıymayın -1
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -2
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -1-
Telafisi imkansız küresel işsizlik dalgasına karşı evrensel çözümler..
Dünyada gelir desteği modellemeleri…
Otları yok ederken, insanları öldüren ilaç
Barselona' dan derslerle Eski Mersin' i canlandırmak..
Tozunu alabilirsek Bit pazarı' na nur yağacak…
Çeşmeli-Taşucu otoyolu, Mersin' in umutları Kaf dağının ardında…
Akaryakıt çiftlikleri ortasında, petrokimya tesisine nazır TOKİ evleri..
Yeni Zelanda örneği üzerinden 'yeni normal'
Mersin' in toplu taşıma sorunu, Metrobüs çözümü...
Yeni normal, yeni yargı
Pandemi sonrası adalet, hukuk, yargı
Mersin'i denizle barıştıracak küçük dokunuşlar..
Evrensel salgın, evrensel korkular…
Küresel Salgın, Belirsizlik çağı…
Koronavirüsten turizm nasıl etkilenecek?
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -10
Sosyalleşme yerini sosyal mesafeye bırakırken etkilenecek sektörler..
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -8
Fiziki çalışma yaşamı sanal ortama taşınırken..
Yoksullara ekmek dağıtmak kavga konusu yapılmamalı…
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -6
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -5
Yazı-yorum (Sokağa çıkma yasağında doğrular, yanlışlar)
Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak… (2)
Dünyada artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak..(1)
Kent merkezini canlandırmaya niyetlenenleri bekleyen zor sınav...
Mersin kent merkezini canlandırmanın olmazsa olmaz koşulu…
Mersin metro ihalesi; Konsept değişmedikçe, yeni iptaller kaçınılmaz..
Mersin metrosu.. Son gelişmeler ne anlatıyor?..
2020 yatırım programından Mersin' e düşenler.. Ankara Mersin' e nasıl bakıyor?
Balık şenliklerinden kimyasal tesis girişimlerine, yol ayrımındaki Karaduvar…
Mersin HRS (Metro) projesinin kredi takvimi, borcun tasfiye süreci nasıl işleyecek?
Mersin metrosu kaç paraya çıkacak?
Metro projesinde çevresel sorular, sorunlar..
Çok ortaklı şirketler ve Mersin -4- (Mersin Oteli inşaatı ihaleye çıkarılıyor)
Çok ortaklı şirketler ve Mersinin turizm macerası -3- (Ticaret Sarayı projesi)
Mersin' in turizm macerası -1- (yolunu arayan kent)
2020.. Yeni on yılın eşiğinde…
ABD' de Başkanlık seçimleri, yapay zekaların savaşı...
Yapay zeka ve etik.. Siyaseti daha da kirleten yapay zeka yöntemleri
Yapay zeka ve etik kuralları ..veri analiziyle seçim kazanmak
Yeni dinamikler ışığında bilgi çağını okumak…
Yereli güçlendirelim diye yola çıkanların vardığı yer; Kentteki bahçeyi bile merkezi idarenin üstlendiği ülke!..
Konteyner Terminal Limanı beklerken Millet Bahçesi ile yetinmek..(yazı dizisi 6.bölüm)
Mersin Konteyner Limanı, kaybolan yıllar..(yazı dizisi 5. bölüm)
Ana terminal limandan 470 metrelik rıhtıma savrulan proje…
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (2)
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (1)
AK Parti döneminde Mersin' in gelir gider tablosu-Projelerin başına gelenler..
Aratos' un mezarı, Mersin' in önüne gelen tarihi şan...
Aratos' u mezarıyla yeniden keşfetmenin önemi…
Mersin' in terminal liman hayalini çalacak tehlike kapıda..
Metro yatırımının siyasi riskleri..
Metro kararı siyasi bir tercih midir?
Mersin marina; yatlara niyet, rantiyeye kısmet…
Liman sahasının imara açılma girişimi şimdilik püskürtüldü..
Raylı sistemden metroya, maliyet hesapları…
Mersin raylı sistemi kaç yolcu taşıyacak?
Menderes' in Askeri kışlayı turizme kazandırma çabaları…
Taşucu' nun geleceği adına, Mersin Büyükşehir Meclisine düşen tarihi görev..
Mersin' deki Askeri Kışlanın Oyak arazisine dönüşüm öyküsü
Kışla arazisini kapsamayan Millet Bahçesi.. Ayağı eksik proje..
Taşucu' nda tersaneciler mi, çevreciler mi kazanacak?
Taşucu tersaneye mi, çevreci turizme mi kucak açacak?
Raylı sistemde bir nal tamam geriye 'üç nal, bir at' bulmamız kaldı..
Vaatler ve gerçekler.. Bir Havalimanı hikayesi -4-
Vaatler ve gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -3-
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -2-
Vaatler ve Gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi…
Katılımcı demokrasiyi hayata geçirmek..
Çeşmeli-Taşucu otoyolu.. Mersin' in ihmal edilmişliği üzerine bir yılan hikâyesi…
Vaatler ve gerçekler… Mersin aktardığı vergiye karşı Ankara' dan ne alıyor?
Veriler ışığında Mersin metrosunun finans yükü, yapılabilirliği…
Raylı sistem mi, metro mu tartışmasının göz ardı ettiği gerçekler..
Hafif raylı sistem mi, metro mu? Toplu taşımada kafa ve kavram karışıklığı..
CHP' nin saydamlık manifestosu, Mersin' de ticari sır duvarına takıldı…
Manifestodaki şeffaflık, pratikteki 'sır'..
Uyumayan şehirler, ölüm uykusundaki Mersin'i uyandırmak için ne yapmalı?…
Uyumayan şehirler…
Mersinli bu kadar mı saf?…
Akkuyu Akdeniz' i daha da ısıtacak…
Mersin'i refaha ulaştıracak kontayner terminal projesi buharlaşırken..
Mersin Büyükşehir belediyesinin borçları, Meclisin denetim ısrarı…
Katılımcılık, sivil toplum, Kent Konseyi…
23 Haziran sonrası.. Nereye doğru?…
'Sahili temizlemeyin, ileride Millet bahçesi yapacağız' diyen akıl…
Bir helikopter hikayesi, Mersin' i bekleyen fatura…
Şeffaflık, hesap verebilirlik sözde olmaz, özde olur…
Erdoğan' ın kaybı sürüyor, İmamoğlu kazanacak…
Çamlıbel Deniz Parkı yeniden açılırken…
Huawei batı blokuna giren Truva atı mı?
ABD- Çin ticaret kavgası, Huawei meydan savaşına döner mi?
Çin-ABD ticaret savaşı, nereye doğru?
Küreselleşmede değişen dinamikler, ABD- Çin Ticaret Savaşı..
Kent konseyleri ne yapmalı, ne yapmamalı?
Kent Konseylerinin kente yük olma halleri…
Belediyeler ve ufak tefek dokunuşlar (kent içinde mavi bayraklı plajlar)…
Mersin' in ayağına gelen altın fırsat: Millet Bahçesi yapımının durdurulması…
Mersin Büyükşehir borç batağında…
Metro balon çıktı, onay hafif raylı sistem projesine verildi…
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin… (2)
Siyasetin bu iklimi, bu diliyle nereye doğru?
Mersin' i yeniden metro masallarıyla avutmayın…
Son yerel seçimler, metropolleri kaybeden AK Parti' nin büyük düşüşü…
31 Mart seçimleri ve değişen siyaset iklimi…
Yerelde katılımcı yönetim ve bütçe…
Kim kazandı, kim kaybetti?
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin…
Sandığa giderken..
Yeni Büyükşehir Başkanını bekleyen tablo ve Haciz gelen Belediye…
Projeler iyi de, para nerede?
Kapatılmayan kanalın, Hediye' nin kahreden öyküsü…
Teknoloji ve gazetecilik…
Mersini bekleyen fırsatlar, uyutulan projeler…
Mersin yeni Marmara olur mu?
Çin ve mütevazi bir köy öyküsü…
Çinli kahvecinin 'gerilla savaşı' …
Küresel kahveci Starbucks Çin' de…
Mersin uyutulurken, Gaziantep raylı sistemi nasıl hayata geçirdi?
Mersin' in kent içi ulaşım modeli arayışları, Gaziantep'in raylı sistem başarısı…
Yerel seçimler, Mersin' deki kaos ve olası sonuçları…
Kışla arazisi ve Müftü Deresini kapsamayan Millet Bahçesi topal projedir…
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
Yerel seçimler; Akdeniz' de kim ne yapar?
Adayları kim belirler? Yerel demokrasinin neresindeyiz?
2010'dan bugüne küresel marka trendleri ve değişen paradigma…
2010' dan bugüne Dünyanın en değerli markaları…(ABD'den Çin'e kayan eksen)
Dünyanın en değerli markaları…
Mersin' in yaşadığı en büyük afet…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Vahap Seçer' li CHP' nin durumu)
Yerel seçimlere doğru Mersin… (AKP-MHP ittifakı, Tuna' nın şansı)
2019' a girerken Mersin' in yatırım envanterine bakış…
Fadime Taner hocamın anısına...
Çukurova Havalimanı bir alandan ibaret değil ki..
Enerjide merkezileşmeye karşı yerelleşme...
Küreselleşme sevdasından küreselleşme karşıtlığına…
Ulus devletleri besleyen finans kapitalin yeni evresi…
CHP, Mersin Büyükşehir' i nasıl kazanır?
Mersin' de Büyükşehir tablosu şimdiden netleşirken…
Mersin'i kurtaracak (!) yatırım geliyor…
Şeffaflık masalı ve gerçekler..
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
MESBAŞ Sayıştay raporu; bir kuzudan kırk post çıkarma halleri…
Mersin' de yerel seçim beş parti arasında mı geçecek?
Hükümet Konağı sadece konak değildi ki…
Enflasyon belası, sorunun temeli…
Sanırım o şansımız da yok artık…
AK Parti-MHP yerel ittifakı Mersin özelinde neden tıkandı?
AK Parti-MHP ittifakını Mersin düğümü bitirecek…
Mersin' in bölgesel dengeleri, yerel ittifak denklemleri …
Mersin özelinde yerel ittifaklar…
Bahçeli' nin yerel seçim hamleleri…
İttifak hikayeleri, geçmiş deneyimler…
İyi Parti' nin Mersin Büyükşehir' i alma iddiası…
CHP' nin Yerel ittifak denklemleri ve Mersin…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Kocamaz faktörü ve MHP)
Yerel seçime doğru Mersin ve CHP…
Yerel seçimler öncesi Mersin (AKP- MHP cephesi)…
Yerel seçimlere doğru Mersin…
Zindanlardan devlet başkanlığına, vatan hainliğinden Nobel barış ödülüne…
Krizi fırsata çeviren ülke…
Güney Kore, krizlerden dersler çıkarmak…
Amazon' un önlenemez yükselişi…
Trump- Bezos kavgası… Amazon üzerinden Washington Post' u çökertme girişimleri…
Telgraftan Twitter' e değişen dünya..
CHP' nin vakitsiz yeni yol arayışları…
Çevre düşmanı projelere karşı, yerel demokrasinin önemi…
Küreselleşmeye karşı yerelleşme…
Pompeipolis' in, Soli' nin dinmeyen feryadı…
24 Haziran seçimleri… Kim kazandı, kim kaybetti?
Erdoğan kaybediyor…
Çeşitli özel ve kamu hastaneleriyle şehir Hastanelerinin maliyet karşılaştırması…
Nicelikten niteliğe doğru yargı ve adalet…
Yeni seçimler, eski yöntemler…
Partiler de ölür…
Dünden bugüne Akkuyu nükleer projesi…
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
Alıntı Yazarlar
Anketler
Yeni haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Anketler
Sitemizin çalışmalarını nasıl buldunuz ?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Başakşehir FK
69
0
5
9
20
34
2
Trabzonspor
65
0
5
11
18
34
3
Beşiktaş
62
0
10
5
19
34
4
Sivasspor
60
0
8
9
17
34
5
Alanyaspor
57
0
9
9
16
34
6
Galatasaray
56
0
8
11
15
34
7
Fenerbahçe
53
0
11
8
15
34
8
Gaziantep FK
46
0
10
13
11
34
9
Antalyaspor
45
0
11
12
11
34
10
Kasımpaşa
43
0
15
7
12
34
11
Göztepe
42
0
14
9
11
34
12
Gençlerbirliği
36
0
16
9
9
34
13
Konyaspor
36
0
14
12
8
34
14
Denizlispor
35
0
17
8
9
34
15
Çaykur Rizespor
35
0
19
5
10
34
16
Yeni Malatyaspor
32
0
18
8
8
34
17
Kayserispor
32
0
18
8
8
34
18
MKE Ankaragücü
32
0
16
11
7
34
Özlü Sözler
İmanın efdali: nerede olursan ol, Allah’ın (CC) seninle olduğunu bilmendir.


Hz. Muhammed
Bir Hadis
Allah Rasûlü; “Din nasihattır, samimiyettir” buyurdu. “Kime Yâ Rasûlallah?” diye sorduk. O da; “Allah’a, Kitabına, Peygamberine, Müslümanların yöneticilerine ve bütün müslümanlara” diye cevap verdi.


SADİ
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı