Yazı Detayı
23 Mart 2020 - Pazartesi 10:38
 
Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak… (2)
Abdullah Ayan
abdullahayan@gmail.com
 
 

Sovyetlerin dağılışıyla ABD' nin tek başına tüm dünyaya hükümran olacağı iddiasının kısa zamanda yükselen Çin ve ardından toparlanıp küllerinden doğma emareleri gösteren Rusya' nın yeniden sahneye çıkmasıyla havada kalma öyküsüyle bitirmiştim ilk bölümü…

 

Kaldığım yerden devam edeyim..

 

Ucuz ve inovatif teknolojik ürünler başta olmak üzere tüm dünyayı besleyen büyük fabrika görüntüsünde bir Çin büyümesine tanık olduk geçen on yılda. Bazı bölgeleri itibariyle orta gelir tuzağından çıkan, genel olarak ta tüm ülkenin tuzaktan kurtulma emareleri gözlenir oldu.

 

İşin ilginci küreselleşme mucidi ve en büyük savunucusu ABD Başkan seçilen Trump ile birlikte gümrük duvarları arkasına saklanan korumacı politikalardan medet umarken, Çin nimetlerinden fazlasıyla yararlandığı küreselleşmenin artık en önemli savunucusu konumundaydı.

 

Kapitalizmin son aşaması sayılan küreselleşmeyi ret eden mucidi ABD ile Dünya Ticaret Örgütünü, gümrük duvarlarını ortadan kaldırmayı hedefleyen Komünist Çin..

 

Sovyetler Birliğinin yıkılışını, 'tarihin sonu' tanımlamasıyla ve dünyaya hakim olan kapitalizmin kesin zaferi olarak lanse eden Fukuyama' ların tezi, Sovyetler' in külleri üzerinden yeniden doğmaya çalışan Rusya ile değil her alanda ABD' yi zorlayan Çin ile önce çatırdayacak sonra da çökecektir.

 

1990' dan başlayarak tam 30 yıl kesintisiz ve soluksuz üstelik bazı yıllar 10' u aşan ama hiçbir zaman 6'ların altına düşmeyen bir büyüme trendi yakalayan Çin..

 

Tüm teknolojik gelişmeleri izlemekle başlayan yolculuk kısa zamanda teknoloji öncülüğüne ve tüm dünyayı istila eden ucuz ürünlerle sürdü.

 

Ne zamana kadar?

 

Her şey güllük gülistanlık görünürken, başta ABD olmak üzere tüm dünya borsaları rekor üstüne rekor kırarken başlangıçta küçümsenen, ciddiye alınmayan bir virüsün Çin eyaletlerinden birini esir aldığı haberleri tüm gizleme çabalarına ve inkar politikalarına karşı hızla dünya gündemini meşgul etmeye başladı.

 

O güne kadar kuş, domuz gripleri, sars, ebola gibi salgın hastalıklarla iyi kötü baş eden insanlık özellikle de Çin' li yetkililer Korona virüsünü de benzer bir yeni ve yenilmesi kolay salgın olarak gördü.

 

Ne zamana kadar?

 

Ocak ayında ciddiye alınmayan, küçümsenen virüs bir süre sonra Vuhan eyaletinde toplu ölümlere ve akıl almaz hızda (geometrik) yayılmaya başlayıncaya kadar..

 

İyi de küreselleşme, kapitalizmin dünyaya egemen olma süreci, tüm borsaların bahar iklimi eşliğinde cennetle tanıştığı bir dönemin hüküm sürdüğü dünyanın keyfini kaçıracak böylesine küçümsenen virüs kaynaklı nasıl bir gelişme yaşanabilirdi ki?

 

Sonuçta bir gripal enfeksiyondu söz konusu olan ve ne kadar sarsarsa sarssın, her gribin başına gelen sonla tanışacak, geldiği gibi gidecekti öncekiler gibi..

 

Öyle mi oldu?

 

Ne gezer..

 

Bugün itibariyle tüm dünyada hayatın neredeyse durduğu, herkesin evine kapandığı neredeyse küresel bir sıkıyönetim, evrensel bir sokağa çıkma tablosuyla karşı karşıyayız…

 

2008 krizinden en önce çıkmayı başaran, krizi halının altına süpürmekle kalmayıp dünyanın dört yanına ihraç eden ABD' nin yerini bu kez üstelik çok farklı bir kaynağa dayanan, küresel bir sağlık sorunu, ölümcül bir tehditle karşı karşıyayız.

 

Ve bu ölümcül krizden öncelikle kurtulup, salgını tüm dünyaya ihraç eden Çin..

 

Yazı dizisinin girizgahı olan bu ilk bölümünün başlığını " bundan sonra dünyada hiçbir şeyin eskisi gibi olmayacak"  olarak seçerken, makalenin içinde nedenlerine yönelik ip uçlarıyla vurgulamaya çalıştım..

 

Nelerin değiştiğini, üretimden tüketime her şeyin çok değil 2 ay içinde nasıl bir yüz yıla sığdırılması zor değişime uğradığını, bilişimin ortaya çıkan yeni yaşam tarzını nasıl belirlediğini anlatmaya geldi sıra..

 

**

 

Aslında nerede, nasıl ve ne zaman çıkacağı bilinmese de aklı eren herkes 2008'den itibaren şişirilen balonun eninde sonunda herhangi bir gerekçeyle patlayacağı konusunda hem fikir olmaya hem fikirdi ama hiç kimse buna bir virüsün neden olacağına ihtimal vermek uzmanlardan çok falcılara bırakılacak kadar uçuk bir iddia olurdu..

 

Öyle ya, 2020 yılına girerken, başta ABD tüm dünya borsaları -hatta krizdeki Türkiye ekonomisine inat İstanbul menkul kıymetler Borsası- rekor üstüne rekorlar kırıyor, seçime hazırlanan ABD' de mevcut başkan Trump' ın 29 bine dayanmış DJ endeksinden hareketle büyüme, istihdam ve diğer tüm ekonomik göstergeler temel alındığında Amerika tarihinin en parlak döneminde bulunduğu gerçeğiyle çantada keklik bir seçime hazırlandığı konusunda hem fikirdi.

 

Seçildiği kasım 2016' da 19 bin olan DJ endeksi daha 3 yıl dolmadan 2019' sonunda 29 bine dayanmıştı..

 

ABD' nin en büyük 500 şirketinden oluşan S&P 500 endeksi 2200' den 3200' e çıkması da cabası..

 

DJ 52, S&P500 ise 45 değer kazanmış, yatırımcılar hayalleri zorlayan kârlar elde etmişti..

 

Bu kadar da değil, özellikle istihdam konusunda ABD 2008 krizinin tüm yaralarını sarmış, krizde 10' ları aşan ve 2012' de bile 8' lere takılan işsizlik oranlarının 4' lere gerilemesi de (4 işsizlik çalışmak istemeyenleri de hesaba katarsak sıfır işsizlik anlamına da gelebilir) Trump' ın yakaladığı en büyük seçim kozlarından biriydi.

 

İşler rayında yürür sanılırken kimsenin başlarda ciddiye almadığı ABD Başkanı Trump' ın gelen erkenci uyarıları 'hafif bir grip, gelir geçer' diye savuşturduğu(son günlerde Washington Post  gibi saygın gazetelerin istihbarat kaynaklarına dayandırdığı haberlere göre Trump İstihbarat Kurumlarınca Çin' de ortaya çıkan ölümcül virüsün ABD' yi de tehdit edeceği yönünde raporlarla uyarılmış ancak uyarılar hasır altı edilmişti) beklenmedik gelişme Çin' de patladı..

 

Tıpkı 1929' da herkesin para kazandığı gül gülistan iklimin bir cuma günü önce fırtına ardından kasırgaya dönmesi gibi..

 

Wuhan' da patlak veren ve sonradan koronavirüs adıyla efsane haline gelecek virüsün binlerce yıllık insanlık tarihinde açtığı kanlı sayfayla sürecek yazı dizisi… (Mersin Times)

 
Etiketler: Artık, hiçbir, şey, eskisi, gibi, olmayacak…, (2),
Yorumlar
Diğer Yazılar
Dünyada artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak..(1)
Kent merkezini canlandırmaya niyetlenenleri bekleyen zor sınav...
Mersin kent merkezini canlandırmanın olmazsa olmaz koşulu…
Mersin metro ihalesi; Konsept değişmedikçe, yeni iptaller kaçınılmaz..
Mersin metrosu.. Son gelişmeler ne anlatıyor?..
2020 yatırım programından Mersin' e düşenler.. Ankara Mersin' e nasıl bakıyor?
Balık şenliklerinden kimyasal tesis girişimlerine, yol ayrımındaki Karaduvar…
Mersin HRS (Metro) projesinin kredi takvimi, borcun tasfiye süreci nasıl işleyecek?
Mersin metrosu kaç paraya çıkacak?
Mersin Metrosu ve finansman sorunu…
Metro projesinde çevresel sorular, sorunlar..
Çok ortaklı şirketler ve Mersin -4- (Mersin Oteli inşaatı ihaleye çıkarılıyor)
Çok ortaklı şirketler ve Mersinin turizm macerası -3- (Ticaret Sarayı projesi)
Mersin' in turizm macerası -1- (yolunu arayan kent)
2020.. Yeni on yılın eşiğinde…
ABD' de Başkanlık seçimleri, yapay zekaların savaşı...
Yapay zeka ve etik.. Siyaseti daha da kirleten yapay zeka yöntemleri
Yapay zeka ve etik kuralları ..veri analiziyle seçim kazanmak
Yeni dinamikler ışığında bilgi çağını okumak…
Yereli güçlendirelim diye yola çıkanların vardığı yer; Kentteki bahçeyi bile merkezi idarenin üstlendiği ülke!..
Konteyner Terminal Limanı beklerken Millet Bahçesi ile yetinmek..(yazı dizisi 6.bölüm)
Mersin Konteyner Limanı, kaybolan yıllar..(yazı dizisi 5. bölüm)
Ana terminal limandan 470 metrelik rıhtıma savrulan proje…
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (2)
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (1)
AK Parti döneminde Mersin' in gelir gider tablosu-Projelerin başına gelenler..
Aratos' un mezarı, Mersin' in önüne gelen tarihi şan...
Aratos' u mezarıyla yeniden keşfetmenin önemi…
Mersin' in terminal liman hayalini çalacak tehlike kapıda..
Metro yatırımının siyasi riskleri..
Metro kararı siyasi bir tercih midir?
Mersin marina; yatlara niyet, rantiyeye kısmet…
Liman sahasının imara açılma girişimi şimdilik püskürtüldü..
Raylı sistemden metroya, maliyet hesapları…
Mersin raylı sistemi kaç yolcu taşıyacak?
Menderes' in Askeri kışlayı turizme kazandırma çabaları…
Taşucu' nun geleceği adına, Mersin Büyükşehir Meclisine düşen tarihi görev..
Mersin' deki Askeri Kışlanın Oyak arazisine dönüşüm öyküsü
Kışla arazisini kapsamayan Millet Bahçesi.. Ayağı eksik proje..
Taşucu' nda tersaneciler mi, çevreciler mi kazanacak?
Taşucu tersaneye mi, çevreci turizme mi kucak açacak?
Raylı sistemde bir nal tamam geriye 'üç nal, bir at' bulmamız kaldı..
Vaatler ve gerçekler.. Bir Havalimanı hikayesi -4-
Vaatler ve gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -3-
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -2-
Vaatler ve Gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi…
Katılımcı demokrasiyi hayata geçirmek..
Çeşmeli-Taşucu otoyolu.. Mersin' in ihmal edilmişliği üzerine bir yılan hikâyesi…
Vaatler ve gerçekler… Mersin aktardığı vergiye karşı Ankara' dan ne alıyor?
Veriler ışığında Mersin metrosunun finans yükü, yapılabilirliği…
Raylı sistem mi, metro mu tartışmasının göz ardı ettiği gerçekler..
Hafif raylı sistem mi, metro mu? Toplu taşımada kafa ve kavram karışıklığı..
CHP' nin saydamlık manifestosu, Mersin' de ticari sır duvarına takıldı…
Manifestodaki şeffaflık, pratikteki 'sır'..
Uyumayan şehirler, ölüm uykusundaki Mersin'i uyandırmak için ne yapmalı?…
Uyumayan şehirler…
Mersinli bu kadar mı saf?…
Akkuyu Akdeniz' i daha da ısıtacak…
Mersin'i refaha ulaştıracak kontayner terminal projesi buharlaşırken..
Mersin Büyükşehir belediyesinin borçları, Meclisin denetim ısrarı…
Katılımcılık, sivil toplum, Kent Konseyi…
23 Haziran sonrası.. Nereye doğru?…
'Sahili temizlemeyin, ileride Millet bahçesi yapacağız' diyen akıl…
Bir helikopter hikayesi, Mersin' i bekleyen fatura…
Şeffaflık, hesap verebilirlik sözde olmaz, özde olur…
Erdoğan' ın kaybı sürüyor, İmamoğlu kazanacak…
Çamlıbel Deniz Parkı yeniden açılırken…
Huawei batı blokuna giren Truva atı mı?
ABD- Çin ticaret kavgası, Huawei meydan savaşına döner mi?
Çin-ABD ticaret savaşı, nereye doğru?
Küreselleşmede değişen dinamikler, ABD- Çin Ticaret Savaşı..
Kent konseyleri ne yapmalı, ne yapmamalı?
Kent Konseylerinin kente yük olma halleri…
Belediyeler ve ufak tefek dokunuşlar (kent içinde mavi bayraklı plajlar)…
Mersin' in ayağına gelen altın fırsat: Millet Bahçesi yapımının durdurulması…
Mersin Büyükşehir borç batağında…
Metro balon çıktı, onay hafif raylı sistem projesine verildi…
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin… (2)
Siyasetin bu iklimi, bu diliyle nereye doğru?
Mersin' i yeniden metro masallarıyla avutmayın…
Son yerel seçimler, metropolleri kaybeden AK Parti' nin büyük düşüşü…
31 Mart seçimleri ve değişen siyaset iklimi…
Yerelde katılımcı yönetim ve bütçe…
Kim kazandı, kim kaybetti?
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin…
Sandığa giderken..
Yeni Büyükşehir Başkanını bekleyen tablo ve Haciz gelen Belediye…
Projeler iyi de, para nerede?
Kapatılmayan kanalın, Hediye' nin kahreden öyküsü…
Teknoloji ve gazetecilik…
Mersini bekleyen fırsatlar, uyutulan projeler…
Mersin yeni Marmara olur mu?
Çin ve mütevazi bir köy öyküsü…
Çinli kahvecinin 'gerilla savaşı' …
Küresel kahveci Starbucks Çin' de…
Mersin uyutulurken, Gaziantep raylı sistemi nasıl hayata geçirdi?
Mersin' in kent içi ulaşım modeli arayışları, Gaziantep'in raylı sistem başarısı…
Yerel seçimler, Mersin' deki kaos ve olası sonuçları…
Kışla arazisi ve Müftü Deresini kapsamayan Millet Bahçesi topal projedir…
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
Yerel seçimler; Akdeniz' de kim ne yapar?
Adayları kim belirler? Yerel demokrasinin neresindeyiz?
2010'dan bugüne küresel marka trendleri ve değişen paradigma…
2010' dan bugüne Dünyanın en değerli markaları…(ABD'den Çin'e kayan eksen)
Dünyanın en değerli markaları…
Mersin' in yaşadığı en büyük afet…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Vahap Seçer' li CHP' nin durumu)
Yerel seçimlere doğru Mersin… (AKP-MHP ittifakı, Tuna' nın şansı)
2019' a girerken Mersin' in yatırım envanterine bakış…
Fadime Taner hocamın anısına...
Çukurova Havalimanı bir alandan ibaret değil ki..
Enerjide merkezileşmeye karşı yerelleşme...
Küreselleşme sevdasından küreselleşme karşıtlığına…
Ulus devletleri besleyen finans kapitalin yeni evresi…
CHP, Mersin Büyükşehir' i nasıl kazanır?
Mersin' de Büyükşehir tablosu şimdiden netleşirken…
Mersin'i kurtaracak (!) yatırım geliyor…
Şeffaflık masalı ve gerçekler..
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
MESBAŞ Sayıştay raporu; bir kuzudan kırk post çıkarma halleri…
Mersin' de yerel seçim beş parti arasında mı geçecek?
Hükümet Konağı sadece konak değildi ki…
Enflasyon belası, sorunun temeli…
Sanırım o şansımız da yok artık…
AK Parti-MHP yerel ittifakı Mersin özelinde neden tıkandı?
AK Parti-MHP ittifakını Mersin düğümü bitirecek…
Mersin' in bölgesel dengeleri, yerel ittifak denklemleri …
Mersin özelinde yerel ittifaklar…
Bahçeli' nin yerel seçim hamleleri…
İttifak hikayeleri, geçmiş deneyimler…
İyi Parti' nin Mersin Büyükşehir' i alma iddiası…
CHP' nin Yerel ittifak denklemleri ve Mersin…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Kocamaz faktörü ve MHP)
Yerel seçime doğru Mersin ve CHP…
Yerel seçimler öncesi Mersin (AKP- MHP cephesi)…
Yerel seçimlere doğru Mersin…
Zindanlardan devlet başkanlığına, vatan hainliğinden Nobel barış ödülüne…
Krizi fırsata çeviren ülke…
Güney Kore, krizlerden dersler çıkarmak…
Amazon' un önlenemez yükselişi…
Trump- Bezos kavgası… Amazon üzerinden Washington Post' u çökertme girişimleri…
Telgraftan Twitter' e değişen dünya..
CHP' nin vakitsiz yeni yol arayışları…
Çevre düşmanı projelere karşı, yerel demokrasinin önemi…
Küreselleşmeye karşı yerelleşme…
Pompeipolis' in, Soli' nin dinmeyen feryadı…
24 Haziran seçimleri… Kim kazandı, kim kaybetti?
Erdoğan kaybediyor…
Çeşitli özel ve kamu hastaneleriyle şehir Hastanelerinin maliyet karşılaştırması…
Nicelikten niteliğe doğru yargı ve adalet…
Yeni seçimler, eski yöntemler…
Partiler de ölür…
Dünden bugüne Akkuyu nükleer projesi…
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
Alıntı Yazarlar
Anketler
Yeni haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Anketler
Sitemizin çalışmalarını nasıl buldunuz ?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Trabzonspor
53
0
3
8
15
26
2
Başakşehir FK
53
0
3
8
15
26
3
Galatasaray
50
0
4
8
14
26
4
Sivasspor
49
0
5
7
14
26
5
Beşiktaş
44
0
8
5
13
26
6
Alanyaspor
43
0
7
7
12
26
7
Fenerbahçe
40
0
8
7
11
26
8
Göztepe
37
0
9
7
10
26
9
Gaziantep FK
32
0
10
8
8
26
10
Denizlispor
31
0
11
7
8
26
11
Antalyaspor
30
0
10
9
7
26
12
Gençlerbirliği
28
0
12
7
7
26
13
Kasımpaşa
26
0
14
5
7
26
14
Konyaspor
26
0
10
11
5
26
15
Yeni Malatyaspor
25
0
13
7
6
26
16
Çaykur Rizespor
25
0
15
4
7
26
17
MKE Ankaragücü
23
0
13
8
5
26
18
Kayserispor
22
0
14
7
5
26
Özlü Sözler
Köpeklerin dudakları değdi diye deniz kirlenmez…


Mevlana
Bir Hadis
İslâm, güzel ahlâktır.


MEVLANA (R.A)
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı